Mexicaanse schilderkunst
Volgens velen is het werk van de zogeheten ‘muralisten’,
de muurschilders, de belangrijkste bijdrage van Mexico aan
de hedendaagse kunst. De muralisten werden beďnvloed door
de negentiende-eeuwse schilder José Guadelupe Posada. Posada
was een satiricus, hield van zwarte humor en was schilder
van volksthema’s.
De drie belangrijkste muralisten zijn Diego Rivera, David
Alfaro Siqueiros en José Clemente Orozco. Zij grepen in
de eerste helft van de twintigste eeuw terug op typisch
Mexicaanse thema’s.
Diego Rivera (1886-1957) wordt gezien als de eerste muralist.
Zijn muurschilderijen zijn te zien in het Nationaal Paleis
op het Zócalo in Mexico-Stad, en in de universiteit en het
paleis van Cortéz in Cuernavaca.
Frida Kahló, partner van Rivera, is een beroemde Mexicaanse
schilderes en Rufino Tamayo een beroemde schilder.
De huidige schilderkunst heeft zijn politieke en sociale
gedrevenheid van tientallen jaren geleden verloren. Tegenwoordig
bloeit de cartoonkunst. Vooral dagbladen als Uno Más en
La Jornada plaatsen dagelijks een stuk of tien politieke
prenten. Een van de beste en bekendste cartoonisten is Naranjo.
Mexicaanse literatuur
In Mexico wordt relatief zeer weinig gelezen. Dit komt
waarschijnlijk door het lage opleidingspeil van de meerderheid
van de Mexicaanse bevolking, maar ook met de economische
crisis. Het merendeel van de bevolking legt belangstelling
aan de dag voor stripboeken over seks en romances. Zeventig
miljoen stripboeken, fotoromans en schandaalbladen vliegen
maandelijks de kiosken uit. Een deel van de lectuur, vooral
op mannenpubliek gericht, is uitermate gewelddadig. Thema’s
zijn: bloed, prostitutie, verraad, aids, corruptie en drugs-
en alcoholverslaving.
Toch zijn er schrijvers die internationaal bekendheid genieten,
zoals Octavia Paz en Carlos Fuentes. Beiden houden zich,
zoals de meeste Mexicaanse schrijvers, intensief met de
politieke en sociaal-culturele realiteit van het land bezig.
In Cuernavaca woont ook de beroemde Colombiaan Gabriel García
Márquez.
De jongere generatie brengt Carlos Monsivais voort, die
heel treffende zedenschetsen schrijft van de Mexicaanse
maatschappij en columns levert aan verschillende dagbladen.
Jonge vrouwelijke schrijvers zijn Elena Poniatowska en Angeles
Mastretta. De meest gelezen schrijver is de in 1985 overleden
Luis Spotta, die op meesterlijke wijze het PRI-milieu op
de hak neemt.
Mexicaanse TV & Radio
Op televisie zijn de ‘telenovelas’ (Mexicaanse soaps)
zeer populair. Zowel nieuwsprogramma’s als telenovelas
zijn gericht op de Mexicaanse middenklasse die zich de American
way of life tot voorbeeld stelt. Radio is in Mexico vooral
een regionaal en commercieel medium. Er zijn honderden radiostations
die vaak in een onderlinge concurrentiestrijd verwikkeld
zijn. De programma’s worden voornamelijk gevuld met reclame
en populaire muziek en er zijn nauwelijks goede nieuwsprogramma’s
of programma’s waarin klassieke muziek of jazz te beluisteren
valt.
Mexicaanse muziek
  De
Mexicaan is in zijn algemeenheid behoorlijk nationalistisch/chauvinistisch.
Dit zie je steeds terug in de folkloristische kleding en
de dansen, de vele vlaggen en de Mexicaanse muziek. Muziek
heeft een belangrijke plaats in het dagelijkse leven van
Mexico. Door de oorspronkelijk bewoners werd muziek tijdens
plechtige gebeurtenissen intensief beoefend met ratels,
schelpen, fluiten en trommels en dergelijke. Later is deze
oorspronkelijke muziek overvleugeld door de Spaanse tradities
met nieuwe instrumenten en dansvormen. Ook de Afrikaanse
slaven op de suikerplantages rond Veracruz leverden op dat
gebied hun speciale bijdrage met ritme- en slaginstrumenten
(de marimba).
Na de onafhankelijkheid van Spanje in 1821 voegden andere
Europese invloeden zich bij de Indiaans-Spaanse traditie
met nieuwe instrumenten zoals de piano, de accordeon en
de saxofoon. In 1825 werd er een filharmonisch orkest gevormd
in Mexico-Stad en in 1877 kwam er een conservatorium. Vooral
in de revolutionaire periode rond 1910 kreeg de concertmuziek
een nationalistisch tintje en werden regionale dansstijlen
bijzonder populair.
Op het Plaza Garibaldi in Mexico-Stad vindt men de mariachi’s.
Dit zijn groepen muzikanten die dramatische levensliederen
ten gehore brengen. Een ‘orkest’ bestaat vaak uit zo’n tien
personen. Instrumenten zijn vooral een violen, gitaren en
trompetten. De muzikanten dragen schitterende kostuums met
enorme met goud of zilver geborduurde charro-hoeden en kleurige,
zeer Spaans aandoende pakken met tresversieringen, de sarape
op één schouder. De mariachi’s zijn waarschijnlijk ontstaan
in de staat Jalisco ter opluistering van trouwpartijen (mariages)
in de vorige eeuw met haar Franse invloeden. Mariachimuziek
is extravert en agressief, marimbamuziek is melodieus en
melancholisch.
In Zuid-Mexico hoort men de marimba, vooral in Oaxaca. Het
is een soort xylofoon van houten staven met resonators die
met hamertjes wordt bespeeld door enkele mannen naast elkaar.
Mexicaanse volkskunst
Mexico kent veel verschillende uitingen van volkskunst.
Toen de Spanjaarden in Mexico kwamen stonden zij al versteld
van de indiaanse ambachtslieden. Op de markt werd een keur
aan prachtige sieraden, beeldjes, mozaďeken en dergelijke
aangeboden. De Spanjaarden brachten tal van vernieuwingen
in de indiaanse volkskunst. Tegenwoordig hebben ontelbaar
veel dorpen hun eigen specialiteiten, hun eigen wevers,
pottenbakkers, edelsmeden en meubelmakers. In Mexico-Stad
kan de Mercado del Sábado bezocht worden. Hier is volkskunst
uit de verschillende deelstaten te koop. Je vindt er temidden
van vele andere zaken onder andere zilverwerk uit Taxco,
houtwerk uit Morelos, en wol uit Tlaxaca.
|
vliegticket
