Medan
  Medan
is de hoofdstad van de provincie Noord-Sumatra. Tegenwoordig
is de stad het centrum van de rubbercultuur en van het beroemde
tabakgebied van Deli. Medan is een modern aangelegde stad
met brede straten. Net als vrijwel alle andere Indonesische
steden geeft ze de indruk elk moment uit haar voegen te barsten
en is de verkeerschaos alom. Vooral de motorfietsen met zijspan,
de zogenaamde betjak motor zorgen voor een hoge graad van
luchtverontreiniging. Dit is de manier om je in Medan te verplaatsen,
alhoewel je al zittende in het bakkie het idee hebt in scherpe
bochten los te komen van de fiets zelf. Voor de doorbraak
van het gemotoriseerde verkeer was Medan een prettige stad
om in te wonen, met brede straten en een rijke architectuur.
Ondanks de huidige woningnood, verkeerschaos, gebrekkige rioleringen
en een tekort aan voorzieningen zoeken nog jaarlijks vele
Sumatranen hun geluk in deze stad.
Geschiedenis
De Deli maatschappij
In 1863 vestigde de Nederlandse planter J. Nienhuys
zich in het noord Sumatraanse sultanaat Deli. Op goed geluk
plantte hij wat tabak in de streek rond Medan en al spoedig
bleek dat de rookwaar er uitstekend gedijde. Nienhuys toonde
aan dat dit deel van de archipel uitermate geschikt was
voor de verbouw van koloniale gewassen. Aangezien tabak
een zeer winstgevend produkt voor de Europese markt bleek
te zijn, werden er in vrij korte tijd verschillende tabaksondernemingen
opgericht die zich in 1869 verenigden in de Deli-Maatschappij.
In 1872 telde Deli 75 Europeanen, merendeels planters van
verschillende nationaliteiten. De maatschappij, waarin 21
ondernemingen verenigd waren, werd een van de grootste koloniale
cultuurmaatschappijen. Het bedrijf exploiteerde ruim 120.000
hectare en legde zelfs spoorwegen aan om de gewassen te
transporteren. Nadat de Nederlanders het sultanaat van Deli
bij hun koloniale bezittingen hadden gevoegd begon de explosieve
groei van Medan, dat in 1886 de hoofdstad van de regio werd.
Rond de eeuwwisseling genoot Deli bekendheid over de hele
wereld als de plek waar het beste dekblad voor de sigaar
vandaan kwam.
Omdat de exploitatie van tabak bijzonder arbeidsintensief
bleek te zijn en het gebied dunbevolkt was, ging de Deli
Maatschappij ertoe over Chinese, en later ook Javaanse koelies
te ronselen voor de plantages. Deze contractarbeiders, die
meestal voor een periode van vijf jaar voor een planter
werkten, zaten bijna altijd diep in de schulden. Hierdoor
waren veel koelies in de praktijk gedwongen gedurende hun
hele leven op de plantage te blijven werken. De in 1880
in werking gestelde Poenale Sanctie, die inhield dat de
politie gevluchte koelies moest opsporen en terugbrengen,
zorgde ervoor dat slechts weinigen. aan de verstikkende
greep van hun bazen konden ontkomen. Nog altijd werken hun
kinderen en kleinkinderen op de plantages van Sumatra, en
de arbeidsomstandigheden zijn er voor sommigen nauwelijks
op vooruit gegaan. Op de stadseconomie van Medan hebben
ze, net als in andere grote steden, nauwelijks invloed.
Die wordt bepaald door de Chinezen. Toch weten de Noord-Sumatranen,
vooral de Mandailing- en Karo-Bataks aardig met hen te concurreren.
De Bataks hebben met name een stevig aandeel in het transportwezen
en het toerisme.
De Sultan van Deli
Met goedkeuring van de Nederlandse koloniale autoriteiten
oefenden de sultans de macht uit over miljoenen onderdanen.
De sultans deelden mee in de opbrengsten van de Deli-maatschappij,
zodat de Nederlanders verzekerd waren van een trouw bondgenoot.
In 1945 kreeg de sultan van Deli hiervoor de rekening gepresenteerd.
In dat jaar werd niet alleen hij maar ook de andere sultans
van Sumatra, die door het volk als collaborateurs met de
Nederlanders werden beschouwd, afgezet, waarbij een groot
aantal familieleden werd vermoord. Tegenwoordig heeft de
sultan geen politieke macht meer en stelt ook zijn titel
weinig meer voor.
Bezienswaardigheden
Masjid Raya
De Masjid Raya, de Grote moskee van Medan dateert uit
1906 en is in Rococo-stijl gebouwd. Bouwmeester was de Amsterdamse
architect A.J. Dingemans. Naast het gebouw ligt een grote
vijver.
Maimoonpaleis
Een andere bezienswaardigheid is het uit 1888 daterende
Maimoon Paleis van de voormalige sultan van Deli. Het paleis,
waar de sultan nog altijd met zijn familie woont, is voor
het publiek opengesteld. Te bezichtigen zijn oude foto's
van onder andere vroegere sultans in Nederlands officiersuniform,
schilderijen, meubelstukken en wapens uit de koloniale periode.
De sultanstroon ziet er met zijn mysterieuze baldakijn erboven
uit als decorstuk uit een sprookje van Duizend een een nacht.
Hij wordt nog altijd gebruikt op Islamitische feestdagen,
wanneer de hoge pieten van Medan op audiëntie komen
bij de sultan.
Koloniale gebouwen
De vele oude koloniale gebouwen van Medan, waarvan de meeste
in Amsterdamse school-stijl, herinneren aan de tijd van
de Nederlandse planters. De grootste concentratie handelsgebouwen
uit het koloniale tijdperk ligt langs de Lapangan Merdeka,
het oude plein uit de koloniale periode en Jalan Jendral
A. Yani. Het oude Deli hoofdkantoor bestaat nog, maar is
wat bouwvallig en bevindt zich schuin achter het Darma Deli
Hotel. Ook bevindt zich het voormalig kantoor van de HVA
(Handelsvereniging Amsterdam) in Medan. Deze maatschappij
beheerde met name rubberplantages in het gebied. Dit fraaie
gebouw, dat tegenwoordig het opschrift Perkebunan IX boven
de toegangspoort draagt, is in 1869 door de Nederlandse
planter Nienhuys gebouwd. Tegenwoordig huisvest het oude
kantoor een landbouwkundig instituut.
Goed bewaard gebleven zijn ook het hoofdpostkantoor, de
vroegere Witte societeit (nu de Bank Negara), de estate
offices of Harrison & Crosfields (nu P.T. London Sumatra)
en Hotel de Boer (nu het Natour Dharma Deli Hotel). Het
laatste hotel was voor de planters een belangrijke plek.
Tijdens de tweemaandelijkse hari besar (grote dag), de vrije
dag die volgde op de betaaldag van de koelies, kwamen de
planters hier samen om te rijsttafelen en nieuwtjes uit
te wisselen. Het afreageren van het tweeweekse isolement
op de plantage schijnt er af en toe ruig aan toe gegaan
te zijn. De Immanuel kerk uit 1921 ligt langs de Jalan Diponegoro.
De protestantse kerk is een fraai voorbeeld van art-deco
architectuur.
Vihara Gunung Timur
Indonesies grootste Chinese tempel, de Vihara Gunung Timur,
ligt aan de Jalan Hang Tua. In de tempel bidden Taoisten
en Boeddhisten. Men gelooft dat er zoveel kracht van het
binnenste van de tempel uitgaat dat foto's ervan gedoemd
zijn te mislukken. Dit is niet te testen, want fotograferen
is in het binnenste van de tempel verboden. De Boeddhisten
van de stad hebben nog een tempel; de Vihara Borobudur,
gelegen naast het Danau Toba Hotel.
Dierentuin
De stad heeft ook een dierentuin, de Taman Margasatwa, die
verschillende Sumatraanse diersoorten huisvest. Geen echte
aanrader voor dierenvrienden. De dieren leven hier net als
in de overige dierentuinen van Indonesië onder erbarmelijke
omstandigheden.
Bukit Kubu Museum
Om een indruk te krijgen van de verschillende Sumatraanse
stammen en hun leefgewoontes moet je een bezoek brengen
aan het Bukit Kubu museum.
Het oude Fort
Verder loont het ook de moeite een bezoek te brengen aan
het oude fort uit 1873, waarin het stadsgarnizoen gelegerd
was.
Restaurants
Een 'must' in Medan is de straatmarkt in Jalan Selat Panjang.
Daarnaast moet je natuurlijk ook in het oud-koloniale Tip
Top restaurant (Jl. Jend. A. Yani 92) zijn geweest. Het
restaurant heeft een terras aan de straat, een zeldzaamheid
in Indonesië. De beste keuze is hier misschien niet
de Europese maar Sumatraanse Padang keuken. In het restaurant
kan `Home Country Direct' gebeld worden (Collect Call).
Transport van en naar Medan
Per vliegtuig
Het eerste contact met Indonesische bodem is voor velen
Polonia, het internationale vliegveld van Medan. Voor de
aankomsthal staan moderne fonteinen in de vorm van vliegtuigen.
Vanaf Medan worden dagelijks eveneens een groot aantal binnenlandse
vluchten uitgevoerd. Vanzelfsprekend kun je hiervandaan
naar Padang, Jakarta en verder vliegen.
Per boot
Belawan is de haven van Medan. Hiervandaan vertrekken de passagiersschepen
van Pelni naar alle windstreken. Tot 1921 was de haven van
Belawan alleen voor schepen van de Koninklijke Paketvaart
Maatschappij bevaarbaar. In dat jaar werd de toegangsgeul
uitgediept en was de `Rembrandt' van de Stoomvaart mij. Nederland
de eerste mailboot die de haven aandeed. Dit tot opluchting
van de planters van Deli, die tot die tijd behoorlijk geisoleerd
waren geweest. In 1923 was er al een wekelijkse verbinding
met Nederland en Java. Met het openen van geregelde luchtdiensten
op Medan door de KLM en de KNILM in 1930 werd het gebied voorgoed
uit haar isolement gehaald.
Reisverslagen over Medan
Bezoek Medan met Travelmarker Reizen
| tmreizen.nl |
  |
| Bezoek Medan tijdens een
zeer bijzondere vakantie met privé-chauffeur
van Travelmarker Reizen. |
Hotels in Medan
| hotels.com |
|
| Hotels.com biedt goedkope
hotels in Medan. Aanrader ! |
Van Medan naar Brastagi en het
Tobameer
De mooiste route naar het Tobameer
loopt over Brastagi.
De route Medan - Brastagi - Kaban djahe - Tobameer werd
in 1907 in gebruik genomen. Toen lukte het een aantal Spijker-automobielen
met hulp van honderden koelies vanaf Medan Kaban Djahe te
bereiken.
Langs de weg naar Brastagi staan kraampjes waar de vruchten
van het seizoen verkocht worden. Durians, mangistans en
rambutans die samengebonden worden tot ruige felrode bossen.
Dit soort kraampjes lenen zich uitstekend om kennis te maken
met de exotische vruchten van het eiland. Stop niet bij
de kraampjes waar allerlei diersoorten aan de ketting liggen.
Oorspronkelijk werden daar enkel vliegende honden verkocht
(deze kalongs, zoals de Indonesiërs ze noemen, worden
gegeten), maar door het grote aantal toeristen dat hier
onderweg een stop maakt heeft men allerlei zeldzame dieren
gevangen die tegen betaling gefotografeerd mogen worden.
Doe dit niet, want zo werk je mee aan een hoop onnodig dierenleed.
|
vliegticket
