De vogels van Sulawesi
Met 88 endemische vogelsoorten is Sulawesi voor vogelaars
het eiland bij uitstek. Om vogels te zien moet je meestal
wel diep het woud in; in de bewoonde wereld wordt uitbundig
op vogels gejaagd.
Maleo
De maleo (Lat: Macrocephalon maleo. Ned: het hamerhoen)
behoort tot de familie der megapoden, die alleen in de overgangszone
tussen de Aziatische en Australische fauna voorkomt. Voor
vogelaars is de maleo een must, anderen zullen bij het zien
van deze hoendervogel een beetje teleurgesteld zijn. Qua
uiterlijk is er aan de zwart- en zalmkleurige vogels weinig
spectaculairs te herkennen. Ze zijn moeilijk te zien in
dichte begroeiing, maar de lange rollende lokroep van het
mannetje is duidelijk herkenbaar.
Het speciale van de maleo schuilt in de grote eieren en
het broeden. De vogel heeft de grootte van een kip, maar
legt eieren die ruim 4 keer het formaat van een kippe-ei
hebben. De maleo is monogaam en gaat in paren in het begin
van het droge seizoen op zoek naar plekken om eieren te
leggen. Het vrouwtje legt met tussenpozen van 10 tot 14
dagen een ei, in het totaal 30 per jaar. Het ei vult de
onderbuikholte van het dier bijna helemaal. Bijzonder is
ook dat de eieren niet door een broed- maar een broeiproces
uitkomen. Ze worden in door vulkanische hitte verwarmde
grond of open zandplaatsen langs de kust gelegd. Soms werpen
de vogels met hun grote en krachtige poten ook een broedheuvel
van bladeren en grassen op. De heuvel beschermt de eieren
tegen de vraatzucht van leguanen, slangen en andere dieren.
De gistende plantenresten veroorzaken een broeihitte die
op een diepte van 80 cm kan oplopen tot 60 graden Celsius.
Nadat de heuvel opgeworpen is, graaft de vogel er een gat
in waarin ze het ei deponeert. Vervolgens woelt de vogel
de humusmassa los zodat voor een constante vochtigheidsgraad
en luchtverversing wordt gezorgd. Dit doet ze om te voorkomen
dat de eieren gaan rotten. Hierna gaat ze terug naar de
bergen, op zoek naar haar favoriete voedsel. De maleo heeft
er geen notie van wanneer de eieren uitkomen.
Binnen het ei ontwikkelt de vogel zijn verenkleed. Na het
uitkomen van de eieren werkt het zich een weg door de aarde
naar boven. De jonge vogels zijn meteen na geboorte in staat
te vliegen en in het eigen levensonderhoud te voorzien.
Dit danken de kuikens aan de ruime voorraad aan voedingsstoffen
die in het grote ei zitten.
Hoewel de maleo om roofdieren op een dwaalspoor te brengen
een ‘nep’-nest in de buurt van het echte nest graaft, zijn
de eieren door mensen makkelijk te vinden. Ze worden als
lekkernij beschouwd en brengen veel geld op. Bescherming
van de vogel is dus hard nodig.
De Malkoha
Deze vogel heeft een karakteristieke lange staart en komt
uitsluitend op Sulawesi voor. De Malkoha volgt vaak groepen
apen in het bladerdak van het regenwoud omdat de door de
apen verstoorde insekten een makkelijke prooi vormen.
Neushoornvogel
Neushoornvogels vindt je in Zuid China, Thailand, Cambodja,
Bangladesh en op diverse eilanden van Indonesië. Op
Sulawesi zijn verschillende National Parks waar je deze
fruithapper kunt horen vliegen. De neushoornvogel maakt
tijdens het vliegen namelijk behoorlijk wat herrie met zijn
vleugels. Op Sulawesi komen 2 soorten neushoornvogels voor;
de felgekleurde grote celebesgroefsnavel (Rhyticeros cassidix)
en de kleine dwergneushoornvogel (Penelopides exarhatus).
De laatste is endemisch. Neushoornvogels leven in paren
en worden zelden in groepen gezien. De vogel voedt zich
met insekten en vijgen. Het vrouwtje bebroed de eieren in
boomholtes die op een kleine opening na dichtgemaakt zijn.
Het mannetje voedt het wijfje door de opening. Net als bij
eenden zien de mannetjes er een stuk kleurrijker uit dan
de vrouwtjes.
Papegaaien
De groene ‘hangende’ papegaai, ook wel de pygmee ‘hangende’
papegaai (Lat: Loriculus exilis) komt alleen op Sulawesi
voor en dan met name in het zuidoosten en het noorden van
het eiland. De Sangihe-Talaud archipel in Noord-Sulawesi
herbergt een aantal zeldzame papegaai-soorten. De blauwrode
papegaai is waarschijnlijk al uitgestorven op Sangihe, maar
komt nog wel op Karakelang voor. Zeer zeldzaam is ook de
Sangihe hangende papegaai (Lat: Loriculus catamene).
Vliegenvangers
Eind 1996 is de blauwe paradijsvliegenvanger (Lat: Eutrichomyias
rowleyi) op het eiland Sangihe aangetroffen. Deze blauwgrijze
vogel met een baard was daar niet meer gezien sinds 1978.
De Lompobatang vliegenvanger is een zeer zeldzaam klein
bruin moerasvogeltje dat alleen in Zuid-Sulawesi voorkomt.
IJsvogels
Deze kleine en vaak kleurrijke vogels zie je vaak op takken
enkele meters boven een visrijke rivier. Ze duiken het water
in om met hun lange snavel een vis te pakken. De kraag-ijsvogel
(Lat: Halcyon chloris) kom je vaak tegen in Indonesië.
Zeldzamer is de blauwkop-houtijsvogel (Lat: Actenoides monachus)
die op een beperkt aantal plekken op Sulawesi voorkomt.
De talaud-ijsvogel (Lat: Halcyon enigma) komt alleen in
de Sangihe-Talaud-archipel voor. Een goede plek om de breedsnavelijsvogel
(Lat: Cittura cyanotis) te zien is het Tangkoko-reservaat
bij Manado.
De elegante zonnevogel (Aethopyga duyvenbodei) komt op
de Sangihe Talaud-eilanden voor.
| orientalbirdclub.org |
  |
| Info en foto's van de vogels
van de Sangihe-Talaud eilanden in het noorden van Sulawesi.
Met praktische info voor reizigers. |
Bezoek Sulawesi met Travelmarker Reizen
| tmreizen.nl |
  |
| Bezoek Sulawesi tijdens zeer
bijzondere bouwstenen met privé-chauffeur van
Travelmarker Reizen. |
|