Jong land
  Geologisch gezien is de archipel relatief jong, het was
slechts 15 miljoen jaar terug dat de grote en kleine
Sunda eilanden als gevolg van vulkanische uitbarstingen
uit de oceaan oprezen. Ongeveer een miljoen jaar geleden,
in een vroege periode van het pleistoceen, verschenen de
eerste landdieren in de archipel. Waarschijnlijk volgde
de mens later. Opgravingen in Java in 1931-1941 laten zien
dat er zo'n 600.000 jaar geleden een verre voorouder van
de mens, de Meganthropus palaeo-javanicus, bekender als
de Javamens' op dit eiland rondliep.
De wording van een eilandenrijk
 Tijdens de IJstijden verbond een landbrug Zuidoost-Azië
met het Australische continent, doordat gedeelten van de
Zuidchinese Zee en de ondiepe Javazee droog waren gevallen.
Sumatra,
Kalimantan en Java
vormden te zamen met een uitgestrekt gebied van het Maleise
schiereiland een vasteland met elkaar. Een tweede noord-zuid
landbrug verbond China via Taiwan en de Filipijnen met Kalimantan
en Sulawesi.
 Ongeveer 10.000 jaar gelden ging de Laatste IJstijd met
het smelten van de ijskappen over in het mesolithicum. De
temperaturen stegen en het smeltwater had enorme overstromingen
tot gevolg. Door stijging van de zeespiegel vielen de landbruggen
in delen uit elkaar en begon de Indonesische archipel haar
huidige vorm aan te nemen. Tegenwoordig heeft Indonesië
meer dan 5 miljoen km² zee. Het landoppervlak van de republiek
bedraagt in het totaal 1.919.440 vierkantie kilometer. Bij
een onlangs gehouden satelliet-onderzoek zijn 18.585 eilanden
geteld. Van west naar oost strekken de eilanden zich over
5120 km uit.
De Wallace-lijn
De Britse natuurvorser Wallace meende twee eeuwen terug
dat er deze periode grote verschillen zouden zijn ontstaan
tussen de dierenwereld van West en Oost-Indonesië.
Dit werd veroorzaakt door een diepe trog, waardoor landdieren
in hun verspreiding beperkt werden. Als scheidslijn noemt
men deze trog tegenwoordig ook wel de Wallacelijn. Later
onderzoek heeft echter uitgewezen dat er geen scherpe scheidslijn
te trekken valt tussen West- en Oost-Indonesië. Ook
in het Mesolithicum, toen de weg overland al reeds lang
verdwenen was, bleven volkeren vanuit Zuid-Oostazië
de archipel binnenkomen.
Vulkanen
 De
Ring of Fire, ook wel de Circum-Pacific belt genoemd, loopt
door Noord- en Zuidoost-Azië, en is verantwoordelijk
voor 90% van de aardbevingen ter wereld. In Indonesië
loopt de Ring of Fire over de grote en kleine sunda-eilanden
tot ver in de Molukken. Vulkanen zijn dan ook het meest
kenmerkende onderdeel van het Indonesische landschap. Het
typische equatoriale landschap, laagland met moerassen en
bossen tref je enkel op Sumatra en Kalimantan. De hoogste
toppen vind je op Papoea, Kalimantan, Sumatra (de
Kerinci-3800 m) en Java (de Semeru-3676m).
 Voor de geograaf is de archipel het studieoord bij uitstek.
Van de driehonderd vulkanen in de archipel zijn er 128 actief,
en bijna iedere vulkaansoort tref je hier aan. Naast de
perfect kegelvormige vulkanen, zijn er ook vulkanen met
meerdere kraters zoals de Tangkuban Prahu bij Bandung,
en vulkanen met een hele reeks secundaire kegels zoals de
beruchte Tambora op Sumbawa, de Lamongan op Oost-Java en de Bonthain op Sulawesi.
Beruchte uitbarstingen
De uitbarsting van de Krakatau
was de beruchtste uit de jongste geschiedenis. Een reusachtige
vloedgolf overstroomde de naburige eilanden, waarbij complete
dorpen van de aardbodem werden weggevaagd, en schepen tientallen
meters landinwaarts werden geslingerd. Ruim 40.000 mensen
verloren het leven. In 1919 leegde de Kelud op Java bij
een uitbarsting zijn hele kratermeer. 38 miljoen kubieke
meter water, modder en puin zorgden voor 5500 doden. De
Papandajan op West-Java vernietigde met zijn uitbarsting
aan het einde van de 18de eeuw ruim veertig dorpen en is
nog altijd onrustig. De vulkaan braakt voortdurend zwavelhoudend
gas uit, dat zich op de hellingen afzet als goudkleurige
kristallen. De uitbarsting van de Gunung Agung in 1963 eistte
1100 mensenlevens op Bali.
Reis naar Indonesië met Travelmarker Reizen
| tmreizen.nl |
  |
| Maak kennis met de Indonesische
archipel tijdens zeer bijzondere rondreizen met privé-chauffeur
van Travelmarker Reizen. |
|
vliegticket
