Istanboel
In Istanboel ontmoeten het westen en het oosten elkaar.
Dit gaat letterlijk op want Istanboel is de enige stad ter
wereld die op twee continenten ligt. De grens tussen Europa
en Azië, de Bosporus, scheidt de stad namelijk in tweëen.
Istanboel is een bijzonder hectische stad met miljoenen
inwoners (plattegrond).
De geschiedenis van Istanboel
De vierde kruistocht
De vierde kruistocht duurde van 1202 tot 1204. Onder leiding
van de Venetianen nam deze tocht meer en meer het karakter
van een handelsoorlog aan. De handelsstad Venetië,
welke haar opkomst voor een groot deel te danken had aan
de handel met Constantinopel, was niet de meest ideale handelspartner,
en deed, indien de middelen voor handen waren, het recht
van de sterkste gelden. De kruisvaarders scheepten zich
op aandrang van de Venetianen, aan wie zij de hoge kosten
van de overtocht niet konden betalen, in naar Constantinopel
en namen de stad voor het eerst in haar geschiedenis als
rijkshoofdstad in. De Byzantijnse keizer week uit naar Nicea.
De Venetianen plaatsten een gevluchte zoon van de keizer
op de troon. Toen bleek dat hij niet in staat was de dingen
te doen die door de Venetianen gewenst werden, lieten de
Venetianen de stad door de kruisvaarders plunderen. Ze verdeelden
het rijk onder de kruisvaarders en henzelf. Byzantium, het
bastion tegen de islam, werd door dit alles onherstelbaar
verzwakt. Nu ontstond het zogenaamde Latijnse keizerrijk,
dat echter geen lang leven beschoren was.
De Byzantijnen heroveren Constantinopel
  In
1261 heroverden de Byzantijnen hun rijk met behulp van de
Genuezen en werden de Latijnen uit Constantinopel gezet.
Nu kwam de dynastie van de Paleologen aan de macht, die
tot aan het einde van het Byzantijnse rijk in 1453 zou blijven
regeren. Onder deze laatste dynastie beleefde Byzantium
op cultureel gebied een grote bloei. Op alle andere gebieden
ging het echter zeer slecht met het rijk. Het rijk zag de
bodem van de schatkist, er waren grote spanningen op sociaal
en religieus gebied en in het noorden verloren de Byzantijnen
grote delen van hun rijk aan de Bulgaren en Serven, die
hun eigen nationale staten wilden vergroten. Daarnaast ondervond
het rijk een grote bedreiging van de kant der Osmanen, een
Turkse stam uit Midden-Azië.
De Byzantijnse Kunst
Het Byzantijnse rijk is de bewaarder geweest van de Grieks-Romeinse
beschaving gedurende de Middeleeuwen. Geleerden te Constantinopel
waren voortdurend bezig met het kopiëren van antieke teksten
in nieuwe perkamentcodices. De perkamentcodex (gebonden
boek) had vanaf de derde eeuw na Chr. de papyrusrol vervangen.
Na de val van Constantinopel namen de geleerden deze kostbare
codices mee op hun vlucht naar het westen.
Ondanks dat Constantinopel de traditie van de Alexandrijnse
school voortzette, heeft het Byzantijnse rijk weinig toegevoegd
aan het overgebleven Grieks-Romeinse cultuurgoed. Dit is
deels te wijten aan de taal waarvan de Byzantijnse wetenschap
zich bediende. In hun werken gebruikten de Byzantijnen het
volkomen verouderde Attische Grieks, dat voor een enkeling
verstaanbaar was en waardoor er nu aan ons weinig over bekend
is.
 Wel
heeft de Byzantijnse kunst een grote stempel op het westen
gedrukt. Hiervan zijn de Italianen grotendeels de overdragers
geweest. Naast dat de Byzantijnse kunst een versmelting
was van klassieke, oosterse en plaatselijke elementen, kreeg
het, mede onder invloed van het christendom, een geheel
eigen gezicht en een nieuwe creativiteit.
Men onderscheidt drie perioden. De eerste loopt van Justinianus
(527) tot 727. Kenmerkend voor de kunst uit deze tijd is
een strakke compositie en frontaliteit.
Van 727 tot 843 stagneerde de ontwikkeling van de Byzantijnse
kunst. Dit was de periode van het iconoclasme, waarin het
niet toegestaan was religieuze onderwerpen in de kunst uit
te beelden. Hierdoor kreeg de profane (niet-kerkelijke)
kunst logischerwijs wel een enorme stimulans.
 De
tweede periode, de zogenaamde middel Byzantijnse stijl,
loopt van 900 tot 1200. In deze periode werd, ondanks de
strenge en statische vormen, de afbeelding van het menselijk
gelaat levendiger en realistischer. De derde periode, welke
van 1261 tot 1453 loopt, is de zogenaamde Paleologen renaissance.
De vormen werden vrijer, de gouden achtergrond in de mozaïeken
maakte plaats voor realistische landschappelijke en architectonische
elementen.
Ook valt er een driedeling aan te brengen in de Byzantijnse
kerken. Het eerste type was de eenvoudige kerk met een Grieks
kruis als plattegrond. Van dit type waren alle armen even
lang. Het tweede type was de koepelbasilica; een combinatie
van een basiliek met een centraalbouw. Met dit type basiliek,
waarvan de binnenruimten zo ingedeeld waren dat het leek
alsof ze een geheel vormden en zo een enorm ruimtelijk effect
geschapen werd, waren de Byzantijnen de eersten. Het was
onder Justinianus dat men de bouwvorm van de westerse basiliek
definitief de rug toekeerde, en de cirkelvormige plattegrond,
overdekt door een enorme hoofdkoepel en verschillende kleinere
halfkoepels, als standaardbouwvorm aanvaardde. De Hagia
Sophia te Istanboel is hier een mooi, en in architectonisch
opzicht gedurfd voorbeeld van.
Er was sindsdien een definitieve breuk tussen de Oosterse
en Westerse bouwkunst. Het derde type kende een centrale
koepelbouw, die te zien is bij de kerk van Sergius en Bacchus
in Istanboel. Het belangrijkste stijlkenmerk van de Byzantijnse
architectuur was het gecentraliseerde grondplan, met de
vorm van een veelhoekig of cirkelvormig Grieks kruis. Hierin
verschilden de gebouwen van de vroeg-christelijke kerken,
die veelal een eenvoudige rechthoek als grondplan hadden,
met aan weerzijden twee zijbeuken. Verder besteedde de Byzantijnse
architect veel aandacht aan de afwerking van zijn bouwwerk.
De binnenmuren werden met dunne marmerplaten en mozaïeken
bedekt, de buitenmuren van een pleisterlaag voorzien. Later
heeft de Byzantijnse architectuur navolging gevonden in
heel Europa, tot in Rusland toe.
Op het gebied van de beeldhouwkunst beperkten de Byzantijnen
zich tot reliëfs in steen en kapitelen versierd met dieren-
en plantenmotieven. Verder werkte men veel met ivoor. Bruidskistjes,
kammen en triptieken met religieuze voorstellingen werden
op grote schaal van dit materiaal gemaakt.
Het einde van een keizerrijk
Na eerst het Oosters Kalifaat veroverd te hebben, keerden
de Osmanen zich tegen Europa. Aan het einde van de 14de
eeuw hadden ze Macedonië, Servië en Bulgarije op de Byzantijnen
veroverd. Rond het jaar 1350 was het Byzantijnse grondgebied
dan ook ineengeschrompeld tot Constantinopel en Zuid-Thracië.
Wonderlijk genoeg kon het rijk nog een eeuw voortbestaan.
In de vroege ochtenduren van 29 mei 1453 zetten enorme Turkse
legers de aanval in op de hoofdstad van het eens zo machtige
Byzantijnse rijk. Meer dan 50 dagen duurde de verovering
van deze machtige en rijke stad met de vele namen. Met de
verovering van Constantinopel kwam een einde aan de lijdensweg
van het Oostromeinse rijk. Constantinopel, duizend jaar
eerder gekroond tot hoofdstad van dat rijk door Constantijn
de Grote, werd Istanboel.
Het Westen was geschokt door de val van de stad, mede omdat
het nu zichzelf tegen de Osmanen moest verdedigen en zo
dus direct geconfronteerd werd met een niet-christelijke
macht, welke tot de vorige eeuwwisseling het Oosteuropese
toneel zou blijven beheersen.
De monden van de Turkse veroveraars vielen open van verbazing
bij het zien van zoveel grandeur en rijkdom. Ook al was
de Byzantijnse hoofdstad al honderden jaren in verval en
waren de gebieden bij de driedubbele stadsmuren tot ruïnes
verworden, er bleef genoeg over: straten vol met hoge gebouwen,
grootse tempels en een immense kerk, de Haghia Sophia, de
kerk van de heilige wijsheid. Deze kerk maakte zoveel indruk
op Sultan Mehmet de Veroveraar, dat deze onmiddellijk imam
ontbood en hem het gebouw liet inwijden als moskee. Daarna
beklom hij het dak, dat uitzicht bood over de stad en de
Bosporus en raakte voor enige tijd in de war over zoveel
grandeur in verval. Hij besloot de stad in al zijn schoonheid
te herstellen en zich er te vestigen.
  Hoofdstad
van het Osmaanse rijk
In jaren erna zou het Osmaanse rijk zich gaan uitstrekken
van Marokko tot aan de Indische Oceaan, van Wenen tot diep
in Perzië. 'De stad' werd, in tegenstelling tot wat algemeen
gedacht wordt, niet ingenomen door een bende woeste rovers,
maar door een hoogstaande en verfijnde Osmaanse beschaving.
De Osmaanse Sultans bouwden de stad weer op en verrijkten
haar met het geld van de veroveringen. Van heinde en verre
kwam het geld naar de Sultans-Kalieven, die hun stad liefhebbend
beschreven als 'Zetel der soevereinen' of 'Drempel der Gelukzaligheid'
en 'Verhevene Poorte'. De Sultans zouden er blijven tot
aan het einde van de Eerste Wereldoorlog.
Istanboel
Pas in 1930 zou de stad officieel de naam Istanboel krijgen.
Deze stad, eerder ook wel Byzantium of Constantinopol genoemd,
was zo groot, zo indrukwekkend, dat zij in de oude wereld
van Europa en Azië eenvoudig met ´de stad´ werd aangeduid.
In het Grieks 'hè polis'. Men ging naar de stad,'eis tên
polin', dit werd verbasterd tot Istanboel.
Modern Istanboel
Istanboel is gelukkig meer dan alleen maar historische monumenten.
Hou je ogen en oren maar goed open voor het leven op de straat
in deze bruisende stad. Het is een ware belevenis. De straat
is het huis van de inwoners van deze stad. In het oude of
het moderne Istanboel; overal speelt het leven zich op straat
af. Als je in een hotel verblijft in het oude gedeelte van
de stad, dan is het niet onwaarschijnlijk dat je ´s ochtends
ontwaakt door de kreet ´simit, nefis simit!´. En wanneer je
dan uit het raam kijkt, zul je een man zien met op zijn hoofd
een toren van ronde sesambroodjes. Als je een bewoner was
van Istanboel, dan zou je aan een touw een mand laten zakken
om een paar van die broodjes naar je toe te halen. En na deze
broodverkoper, volgt de fruitverkoper én de gasflessen-verkoper,
én de scharensliep, met zijn rammelende kar. Immer verontwaardigd
wanneer je niet in het bezit blijkt te zijn van een botte
schaar of mes, en mopperend zijn weg vervolgend.
 Istanboel
is, met 13 miljoen inwoners, een levendige wereldstad met
zijn eigen sfeer. Een gerestaureerde wijk ligt naast een verpauperde
wijk. Rijkdom woont naast armoede. Dwalend door de stad, loop
je van de ene verrassing naar de andere. Naast de talloze
historische bezienswaardigheden, is het gewoon ontzettend
leuk om verfijnde Turkse lekkernijen te eten op formica-tafeltjes
in authentieke lunchroom uit de jaren '50. Of om even met
de veerponten over de Bosporus van Europa naar Azië te varen
en te genieten van het betoverende silhouet van Istanboel,
dat gedomineerd wordt door honderden minaretten. En wanneer
je dat gedaan heeft, meng je dan even onder de inwoners van
istanboel aan de oever van de Bosporus. En eet met hen een
vers geroosterde visje, die bereid is door een van de vissers
die in hun bootjes daar dag en nacht hun verse waar daar aanvaren,
roosteren en verkopen.
Boek een vakantie of lastminute naar Istanboel
| fastminute.nl |
  |
| Regel je vakantie naar Istanboel
snel en voordelig bij Fastminute.nl. Ook voor zeer scherp
geprijsde lastminute-reizen naar Turkije. Aanrader! |
| jiba.nl |
|
| Goedkope reisarrangementen
(vlucht & hotel) naar Istanbul. Ook lastminutes.
Aanrader ! |
| lekkeropreis.nl |
|
| lekkeropreis.nl biedt scherpe
lastminutes naar Istanboel en andere bestemmingen in
Turkije. Aanrader! |
| cityzapper.nl
|
|
| Zoek en boek een stedentrip
naar Istanbul. Op cityzapper vind je honderden tips
van KLM crew, expats, cityreporters en andere stedenreizigers
over de beste en leukste restaurants, hipste winkels,
hotspots, clubs, museums, hotels etc. Prima aanbiedingen
! |
Hotels in Istanboel
| hotels.com
|
|
| Hotels.com biedt goedkope
hotels in de luxe-categorie in Istanboel. Aanrader ! |
Bekijk deze site voor je 'n hotel, vakantiehuisje of camping
gaat boeken
| zoover.nl |
|
| Ga hier op zoek naar beoordelingen
van andere reizigers over hotels, appartementen, campings,
vakantieparken, vakantiehuizen en meer. Zoover is bedoeld
voor elke vakantieganger die informatie (kwijt) wil
over zijn of haar vakantieaccommodatie of vakantiebestemming.
Aanrader als je voor boeking wil weten
wat anderen ervan vonden. |
Restaurants in Istanboel
Het is een belevenis om 's avonds te gaan eten in de Cicek
Pasaji, de Bloemenmarkt. In deze overdekte straat vol met
restaurants, kun je in de zomer en winter buiten eten. Laat
je tafel bedekken met een keur aan 'meze'. Dit zijn kleine
schoteltjes Turkse specialiteiten die je zelf kunt uitkiezen
in de keuken. Drink er de nationale drank Raki bij. En dineer,
terwijl je kijkt naar de vertoningen van straatmuzikanten,
circusartiesten en goochelaars. Je zult er een geweldige
en luidruchtige avond beleven. En wanneer je er toch bent,
bezoek dan even de aardige markt, er vlak achter. Al is
het alleen om de reusachtige mosselen, die je daar kunt
eten. Gevuld met rijst en pijnboompitten zijn ze ware delicatesses.
Winkelen in Istanboel
Overal in Istanboel wordt gehandeld. Het is een waar winkelparadijs.
Naast de levendige straathandel, waar je valse merkartikelen
kunt krijgen, hebben de winkels een breed aanbod. De diverse
wijken van de hoofdstad bieden ieder hun specialisatie.
In de chique wijken achter het Taksimplein en op het Aziatische
deel van Istanboel kun je merkkleding krijgen voor redelijke
prijzen. Goud, sieraden en antiek van een goede kwaliteit
en gunstig geprijsd vind je vooral bij de overdekte bazar.
De Overdekte Bazar
De Divan yolu, de oude staatsielaan in het centrum, waarover
vroeger de hoogwaardigheidbekleders het paleis naderden,
brengt je naar de Kapali Carsi, de grootste overdekte bazaar
ter wereld. De bazaar werd als handelsbeurs door de sultan
gesticht in 1460, en groeide in de jaren daarna uit tot
een stad in de stad met duizenden winkeltjes. Het heeft
een eigen postkantoor, politiebureau, moskee en zelfs een
eigen school. Dit bastion van de onafhankelijke zakenman
is beslist de moeite waard. Je kunt er alles krijgen, van
antiek, diamanten en tapijten en antieke kunststukken waarvan
het verboden is ze uit te voeren, tot waardeloze Angolese
munten.
De prijzen die je betaalt in de Bazar worden bepaald door
jouw kunde in het afdingen, waarbij de aanvangsprijs bepaald
wordt door jouw antwoord op de vraag uit welk land je komt.
Een arm land betekent veelal een lagere vraagprijs.
Nuttige sites over Istanboel
Plattegrond van Istanboel
| worldexecutive.com |
 |
| Uitstekende interactieve
kaart van Istanboel, plus een hoop nuttige info voor
bezoekers aan de stad. Aanrader! |
| trailmonkey.com |
|
| Goede plattegronden van Istanboel,
ook van de belangrijkste bezienswaardigheden. Daarnaast
kun je op deze site veel foto's bekijken. Prima ! |
|
vliegticket
